Wandelsnelheid

Leerlingen uit groep 8 ontdekken dat je voor het opmeten van snelheid, twee grootheden moet meten: afstand (lengte) en tijd. Ze ontdekken ook dat je snelheid kunt uitdrukken in verschillende eenheden – meter per seconde, meter per minuut of kilometer per uur – en dat voor het omrekenen de verhoudingstabel een handig hulpmiddel is.

Link naar de les op de website van Volgens Bartjens.

Vragen met als doel de hele les en de video’s in samenhang te doordenken:

Vooraf:

• Meet samen met medestudenten je wandelsnelheid. Wat kun je doen om de betrouwbaarheid van je meting te vergroten?
• Voor veel leerlingen is ‘snelheid’ een lastig concept. Waar zou dat volgens jou aan kunnen liggen?
• Lees het lesplan. Waar ben je nieuwsgierig naar als je straks de video’s van deze les gaat bekijken?
• Welke aanpakken verwacht je van de leerlingen tijdens het bepalen van hun wandelsnelheid? Maak een voorspelling.

Tijdens het bekijken van de video’s:

Video 1: Introductie van de opdracht

• Hoe stimuleert de leerkracht de voorkennis van de leerlingen met betrekking tot snelheid?
• Welke concepten en strategieën met betrekking tot snelheid lijken de leerlingen te kennen? 

Video 2: Het groepje van Demi, Kiana, Tess, Yosia en Ryan

• Welke specifieke strategieën stelt de leerling voor? Wat zijn de wiskundige stappen? Wat zijn de mogelijke moeilijkheden met deze aanpak? 
• Hoe helpen de vragen van de leerkracht de leerlingen om hun strategie te verfijnen?

Video 3: Het groepje van Bente, Yula, Fay en Mena

• Welke specifieke strategieën stelt de leerling voor? Wat zijn de wiskundige stappen? Wat zijn de mogelijke moeilijkheden met deze aanpak? 
• Hoe helpen de vragen van de leerkracht de leerlingen om hun strategie te verfijnen?

Video 4: Afsluiting

• Wat benadrukt de leerkracht in de afsluitende discussie?

Als je deze les zelf wilt geven:

• Hoe heeft de leerkracht zich waarschijnlijk op de les voorbereid?
• Wat zou je daarvan willen overnemen en wat zou je anders doen?
• Welke handelingsniveaus heb je bij de leerlingen op de video gezien? Welke verwacht je bij de leerlingen uit jouw groep?
• Welke didactische keuzes zou je kunnen heroverwegen om je les goed te laten aansluiten bij wat jouw leerlingen aankunnen?
• Wat zijn de leerdoelen voor jezelf?

Verdere theoretische verdieping:

Vaktaal:

Om de les goed te analyseren, is vaktaal essentieel. Leg in je eigen woorden uit hoe de onderstaande vaktaalwoorden in de les naar voren komen. Welke nieuwe inzichten heb je gekregen ten aanzien van deze woorden? De lijst is niet uitputtend; voeg zelf andere relevante begrippen toe die je kunt gebruiken om de les te analyseren.

• Afstand
• Gemiddeld
• Grootheid
• Samengestelde grootheid
• Standaardmaat
• Tijd
• Verhouding
• Verhoudingstabel
• …

Literatuursuggesties:

In de video-opnames heb je kunnen zien hoe je leerlingen kunt uitdagen om te ontdekken hoe je oppervlakte kunt meten. Meer hierover lees je in hoofdstuk 9 van Kerninzichten en hoofdstuk 2 en 3 van Meten en meetkunde op de basisschool. In het boek van Van Galen en anderen wordt een lessenserie rond snelheid beschreven voor groep 7 en 8 van de basisschool. De les wordt ook beschreven in hoofdstuk 5 van het boek Zo! wil ik leren rekenen.

• Oonk, W., Keijzer, R., Lit, S., Barth, F., den Engelsen, M., Lek, A., & Van Waveren Hogervorst, C. (2023). Wiskunde in de praktijk. Kerninzichten (4e druk). Noordhoff Uitgevers.​
• Van Galen, F., Markusse, A., & Veltman, A. (2021). Meten en meetkunde op de basisschool (1e druk). Noordhoff Uitgevers.
• Van Galen, F., Gravemeijer, K., Van Mulken, F., & Quant, E. (2012). Kinderen onderzoeken snelheid. Eindhoven: TU/e, Eindkoven school of education.
• Van Galen, F. & Vink, I. (2024). Wandelsnelheid. Volgens Bartjens, 43(5), 14-16.
• Van Galen, F., Markusse, A., Oosterwaal, L., & Figueiredo, N. (2026). Zo! wil ik leren rekenen: Rijke rekenlessen voor groep 6, 7 en 8. Van Gorcum.